Odmowa przyjęcia nowych warunków pracy i płacy może być współprzyczyną rozwiązania stosunku pracy

Kwestia odpraw należnych pracownikom z tytułu rozwiązania z nimi stosunku pracy z przyczyn ich niedotyczących jest przedmiotem wielu analiz Sądu Najwyższego.

Ostatnio Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 1 kwietnia 2015 roku (sygn. akt I PK 211/14) rozważał, czy do odprawy uprawniony jest pracownik, z którym umowa o pracę została rozwiązana wskutek nieprzyjęcia przez pracownika warunków wypowiedzenia zmieniającego.

W sprawie będącej podstawą wyrokowania doszło do przejścia zakładu pracy na nowego pracodawcę. Przez rok, zgodnie z art. 241 §1 Kodeksu pracy, stosowano do przejętych pracowników stary zakładowy układ zbiorowy pracy. Po upływie tego okresu, nowy pracodawca postanowił ujednolicić warunki pracy i płacy swoich pracowników, w związku z czym pracownikom przejętym wypowiedział warunki pracy i płacy.

Pracownik R.W., będący powodem w opisywanej sprawie, nie przyjął nowych warunków, co skutkowało rozwiązaniem jego umowy o pracę. W związku z rozwiązaniem stosunku pracy R.W. pozwał pracodawcę o zapłatę odprawy z tytułu rozwiązania stosunku pracy z przyczyny niedotyczącej pracowników na podstawie art. 10 w związku z art. 1 i art. 8 ustawy z dnia 12 marca 2003 roku o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 192, dalej jako „ustawa o zwolnieniach grupowych”). Sądy powszechne nie były zgodne co do tego, czy pracownik rzeczywiście jest uprawniony do odprawy, w związku z czym sprawa trafiła pod rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego.

Sąd Najwyższy doszedł do wniosku, że „po odmowie przyjęcia nowych warunków pracy, odprawa może być zasądzona tylko wyjątkowo, gdy nowe warunki proponowane w związku z wypowiedzeniem zmieniającym można uznać za zmierzające do rozwiązania stosunku pracy lub obiektywnie nie do przyjęcia”.

Sąd Najwyższy podkreślił, że odprawa z ustawy o zwolnieniach grupowych przysługuje tylko wtedy, gdy przyczyny niedotyczące pracowników są wyłącznym powodem uzasadniającym wypowiedzenie stosunku pracy, co należy rozumieć, że bez ich zaistnienia nie zostałaby podjęta indywidualna decyzja o zwolnieniu pracownika. Tymczasem, w przypadku wypowiedzenia zmieniającego istnieje tzw. współprzyczyna rozwiązania stosunku pracy, polegająca na odmowie przyjęcia przez pracownika nowych warunków pracy. Z tego też względu prawo pracownika do odprawy, w przypadku rozwiązania umowy wskutek nieprzyjęcia przez niego wypowiedzenia zmieniającego, powstaje jeśli proponowane warunki pracy i płacy noszą znamiona szykany lub są na tyle niekorzystne, że można z góry zakładać, iż pracownik ich nie przyjmie.

W przedmiotowej sprawie, w wyniku wypowiedzenia umowy o pracę wynagrodzenie zasadnicze R.W. miało ulec obniżeniu nawet o 25%. Mimo tego, analizując całokształt sprawy, Sąd Najwyższy uznał, że warunki te były do przyjęcia i pracownikowi nie przysługuje prawo do odprawy.

Z analizy uzasadnienia wynika, że decydujące znaczenie dla takiej kwalifikacji warunków wypowiedzenia miał fakt, że wypowiedzenie miało na celu dostosowanie sytuacji płacowej pracowników przejętych z pozostałymi pracownikami, zaś proponowane wynagrodzenie było adekwatne do wynagrodzenia innych osób na porównywalnych stanowiskach.

Powyższy wyrok ma istotne znaczenie z punktu widzenia praktyki, gdyż stanowi on wskazówkę, że pracodawcy mogą ujednolicać warunki płacowe pracowników przejętych z pracownikami dotychczas przez nich zatrudnianymi, bez ryzyka wystąpienia obowiązku zapłaty odpraw przewidzianych w ustawie o zwolnieniach grupowych.

Dominika Latawiec-Chara

Dominika Latawiec-Chara zarządza w Kancelarii praktyką prawa pracy. Posiada także rozległą wiedzę w prowadzeniu spraw związanych z nieruchomościami i procesem inwestycyjnym, w tym w szczególności spraw pozostających w związku z procesem projektowym.

Czytaj dalej...

Kancelaria rozwija praktykę transakcyjną, nieruchomościową i okołogiełdową.

Obsługując ponad 100 podmiotów gospodarczych rozwija także praktykę korporacyjną.

Kancelaria Prawa Pracy, FATCA i Prawo Piłki Nożnej to kolejne dziedziny specjalizacji Kancelarii. Kancelaria i jej prawnicy rozwinęli szereg węższych, ścisłych specjalizacji prawniczych, opierając je na dotychczas zdobytym w tego typu sprawach doświadczeniu.

 Do góry